Vera Rubin, galaksilerin dönüş hareketlerini inceleyerek modern kozmolojinin yönünü değiştiren öncü bir astronomdur. Kent Ford ile birlikte yaptığı hassas gözlemler sayesinde, spiral galaksilerin teorik hesapların öngördüğünden çok daha hızlı döndüğünü gösterdi. Bu hızlar yalnızca görünen yıldızların kütleçekimiyle açıklanamıyordu; eğer galaksilerde sadece gözlemlenebilen madde olsaydı, bu kadar hızlı dönen sistemlerin dağılması gerekirdi. Ancak galaksiler dağılmıyordu.
Rubin, bu çelişkinin ancak büyük miktarda görünmeyen maddenin (karanlık madde) varlığıyla açıklanabileceğini ortaya koydu ve galaksilerde gözlenen maddenin yaklaşık 10 katı kadar karanlık madde bulunması gerektiğini hesapladı. Bu durum galaksi dönüş problemi olarak adlandırıldı ve karanlık madde teorisinin en güçlü gözlemsel dayanaklarından biri hâline geldi.
1970’lerden itibaren Rubin’in çalışmaları, karanlık maddenin evrenin yapısını ve geleceğini anlamada kilit bir rol oynadığını gösterdi. Her ne kadar bilim dünyasında en yaygın kabul gören açıklama karanlık madde olsa da, Rubin düşünsel olarak Newton yasalarının büyük ölçeklerde değiştirilmesini savunan MOND yaklaşımını—galaksi hareketlerini karanlık madde yerine kütleçekim yasalarının büyük ölçeklerde değiştirilmesiyle açıklamayı öneren bir teori—daha çekici bulduğunu dile getirdi. Yaşamı boyunca hem bilimsel cesareti hem de evrene bakışımızı kökten değiştiren çalışmalarıyla astronomi tarihine damga vurdu.
